Missie Ethiopië 2010

De Rotaplastmissie naar Dessie in Ethiopië heeft plaats gevonden van 22 november tot 3 december 2010.

Ethiopië
Het is een arm land: het heeft geen zeehaven en ligt dus ingesloten. Geen delfstoffen. Deels vruchtbaar, mits geïrrigeerd, deels dor. Het land heeft circa 85 miljoen inwoners.

Waarom Ethiopië?
De meeste mensen hebben geen schoon drinkwater. De inwoners moeten er leven van gemiddeld minder dan twee dollar per dag. De levensverwachting ligt omstreeks de 50 jaar; 10% van de kinderen sterft tijdens of direct na de geboorte. Vrouwen kunnen al bij een leeftijd van drie maanden (!) worden uitgehuwelijkt.Er was één arts op 80.000 inwoners. Sinds 1977 is dit verbeterd tot één op 4.000, maar er is vaak een lange reis nodig om een arts te bereiken. De armen krijgen wél gratis medische zorg, maar er is een groot tekort aan goed opgeleid medisch personeel.
Er zijn nog veel oude, ongezonde traditionele voedingspatronen, zoals het eten van rauw vlees. Er zijn 1,5 miljoen HIV patiënten.
Kinderen met een hazelip, maar ook vaak hun hele familie, worden verstoten uit de gemeenschap. Men vindt het een straf van God. Kinderen kunnen dan niet meer naar school.

De handicap schisis/hazenlip/gespleten verhemelte komt veel voor in ontwikkelingslanden vanwege
– slechte voeding
– slechte fysieke toestand van de zwangere vrouw
– gebrek aan foliumzuur (sinds tien jaar krijgt krijgt elke zwangere vrouw in westerse landen dit automatisch; nodig om in de 10e week van de zwangerschap het verhemelte te laten sluiten)
– erfelijkheid.
Bij twee of meer van bovenstaande factoren is de kans op schisis heel groot!

Kosten:
De kosten van deze missie bedroegen € 76.000.  Daarvoor is een team van 30 vrijwilligers ruim twee weken in Dessie/Ethiopië geweest. Het team bestond o.a  uit vier plastische chirurgen die gedurende tweemaal vier operatiedagen ruim 80 mensen hebben kunnen helpen.
Dit bedrag is bijeengebracht door 12 Rotaryclubs – waarvan € 27.650 door of via de RC Münster, zusterclub van de RC Enschede – twee stichtingen, een vrouwenbond, een zorginstelling, 13 particulieren en negen bedrijven. Namens de mensen die geholpen zijn, zijn wij alle schenkers zeer dankbaar, dat zij het mogelijk hebben gemaakt deze missie uit te voeren!

weekeinde 19-22 november 2010
Er wordt op verschillende momenten ‘ingevlogen’ door de Nederlanders. De een met Turkish Airlines van Düsseldorf via Istanbul vrijdagmorgen 01.20 uur, de volgende groep een dag later, de derde groep ook een dag later, maar vanuit Amsterdam met KLM. Uiteindelijk zijn we op zondagmorgen compleet.
De Amerikanen komen pas op 22 november en reizen via Frankfurt naar Ethiopië.

maandag 22 november 2010
 ’s Avonds haastten enkelen van ons zich naar het vliegveld, waar omstreekst 21 uur de delegatie uit de VS zou aankomen (een dag later dan oorspronkelijk was gepland. Het duurt even voordat ze door de douane zijn, de veertig dozen met apparatuur zijn ingeklaard (7 dozen waren in Frankfurt achtergebleven en zouden pas de volgende dag arriveren). Alles is vervolgens in een vrachtauto  geladen om die nacht naar Dessie te worden getransporteerd. Snel naar bed want ’s morgens is het weer vroeg dag. Met zijn allen in het  hotel Imperial dat vervolgens twee weken later definitief haar poorten zou sluiten.

dinsdag 23 november 2010
Allen in een bus van Selam tours voor de bustocht (!) van Addis naar Dessie. In totaal ruim 9 uren in de bus. Over de eerste 100 meter deden we een half uur, over de eerste paar kilometers weer ruim een uur, maar daarna ging het wat sneller. Deels goede, maar deels slechte weg, veel bochten, want er moeten twee bergkammen worden geslecht, en niet alle magen konden daar tegen. Temeer, omdat niet in een lunch was voorzien. Uiteindelijk om 18 uur aangekomen in Dessie, hotel New Fasika. Nou, ‘New’……… Na één nacht soms een gedeelde kamer konden we de volgende dag allen een eigen kamer hebben. Het was inmiddels zo laat geworden dat er geen tijd meer was om de dozen uit te pakken, die inmiddels in het ziekenhuis waren gearriveerd. ’s Avonds een buffetdiner in restaurant Tossa, dat ons stamrestaurant zou worden. Aangeboden door Said Tesfaw, de CEO van het Referral Hospital. Goed!

woensdag 24 november 2010
’s Morgens 6.30 uur ontbijt.  Daarna naar het Referral ziekenhuis.

        

 

Daar was aanwezig Yirgalem Ambachew van de RC Bahir Dar, die twee dagen ons behulpzaam is geweest alvorens weer naar Bahir Dar te vertrekken. We konden nader kennismaken met elkaar. We konden in de loop van de ochtend onze intrek nemen in een barak (foto), waar eerst de elektriciteit nog van moest worden geregeld, maar uiteindelijk konden we na de middag beginnen met de intake: de eerste 40 patiënten handmatig omdat de elektriciteit nog niet was geregeld. Er had zich natuurlijk een lange rij wachtenden gemeld (foto). Dat zou zich de komende dagen herhalen, zodat we elke dag om 14 uur een additionele intake hebben georganiseerd.
In de barak was ruimte voor de medial record keepers om de basisgegevens van elke patiënt te noteren (mbv een tolk, want de meesten kunnen niet schrijven en spreken Amharisch of een ander dialect), de medische check-up door chirurg, kinderarts, tandarts, bloedtest, gewicht e.d. Voorts was er een ruimte om spelletjes met de kinderen te doen. Memory bleek het goed te doen, alsook de speeltjes die ieder van ons had meegenomen om Agnes en Corinne het werk wat te vergemakkelijken. En een aantal slaapzalen, waar de patiëntjes en hun ouders konden verblijven die de volgende dag aan de beurt waren om geopereerd te worden. De eerste dag zijn 98 patiënten geregistreerd, van wie er overigens 39 een rode sticker kregen, hetgeen impliceert dat ze niet geopereerd kunnen worden om verschillende redenen. De daarop volgende dagen steeg het aantal tot 151 registraties. Daarvan zijn er uiteindelijk in 7 operatiedagen 83 geopereerd.
’s Middags regende het! Weinigen hadden daar rekening mee gehouden. Regen in Ethiopië betekent nog meer blubber op straat, dus alles vies. Het zou de eerste week wisselvallig weer blijven, met zo’n 16 graden. De tweede week was zonnig, met overdag zo’n 25 graden, maar ’s nachts daardoor even boven het vriespunt. Dat heb je zo op 2.400 m in de bergen.
’s Avonds een drink in Fasika en eten in Tossa. Dat zou onze dagelijkse routine worden.

donderdag 25 november 2010
De CEO van het ziekenhuis heeft zélf zorggedragen voor het vertalen van de tekst op een formulier in het Amharisch, zodat de verpleging iets beter met de materie kan omgaan. Hij vond dat niet nodig, omdat volgens hem de verpleging Engels sprak, maar dat bleek toch maar mondjesmaat het geval.
Dit was de eerste operatiedag.

 

Na het overwinnen van een aantal technische problemen konden die dag 12 operaties worden uitgevoerd door 3 plastisch chirurgen. ’s Middags een nieuwe intake: 26 registraties, van wie er slechts 5 in aanmerking kwamen voor een operatie. Dat bracht ons er toe de intake wat anders te organiseren, namelijk een selectie vooraf door een arts, in plaats van ná registratie. Onze aanwezigheid gaat immers als een lopend vuurtje door de bergen, men komt van heinde en ver om geopereerd te worden aan allerlei kwalen, niet alleen schisis. Vooral veel brandwonden!
vrijdag 26 november 2010
Een inmiddels normale dag: 12 patiënten geopereerd.

zaterdag 27 november 2010
Ook op zaterdag wordt gewoon doorgewerkt: 13 patiënten geopereerd.

zondag 28 november 2010
Rustdag. Toch om 5.30 uur gewekt door de imam, en vervolgens werd de hele dienst over de stad uitgezonden. Geen slapen meer. Het ziekenhuis had een excursie georganiseerd naar het klooster Hayk Istafanos, zo’n drie kwartier met de bus. Een aardig museum, met een mooie collectie oude boeken, die echter niet mochten worden gefotografeerd (foto)….

Twee heren waagden zich aan een duik in het Hayk meer, waarbij Eef zijn bril verloor, die door Sibrand na een aantal pogingen weer keurig werd opgedoken! Vervolgens een lunch in een aardig restaurant buiten aan het Hayk meer op 2.000 m met een schitterende oude vijgeboom met de grbuikelijke thee-ceremonie. Excursie + lunch overigens zelf betalen……

’s Middags om 15 uur weer terug in Dessie. Wat door het stadje kuieren, internetcafé bezoeken e.d.

maandag 29 november 2010
Eindelijk zon! 11 Patiënten geopereerd. Ervaring opgedaan met het wisselen van travellers cheques in een Ethiopische bank. Neem daar maar anderhalf uur voor, met een enorme bureaucratie. Maar uiteindelijk lukt het. Goed opletten dat de kassier geen geld achterhoudt voor zijn gezin……..

dinsdag 30 november 2010
16 Patiënten geopereerd. Enige consternatie doordat de mission director riep ‘Who has authorized this lunch?’

woensdag 1 december 2010
De hele stad blijkt zonder elektriciteit, dus ook het ziekenhuis. Alleen de OK draait op een noodaggregaat. Om 11 uur is alles weer ‘normaal’, voor zover je van normaal kunt spreken. de elektriciteitsvoorziening in het ziekenhuis is echt houtje-touwtje. Zou in Nederland terstond zijn afgekeurd (foto), maar ja, dit is Ethiopië, dus improviseren.

15 Patiënten geopereerd. Eskedar Adarajew van Rotaract Bahir Dar verschijnt om ons te assisteren, en zal tot het eind blijven. Aardige meid, die sommigen van ons twee jaar geleden in Bahir Dar al hadden ontmoet.
Van enige nachtrust komt het nauwelijks, omdat een heel arsenaal honden het nodig vindt om van hun aanwezigheid luidkeels blijk te geven.

donderdag 2 december 2010
Vandaag de laatste 5 operaties uitgevoerd. Daarmee komt het totaal op 83. Voor de liefhebbers een opsomming van de aantallen procedures: 26 lippen, 7 lip revisies, 7 verhemeltes, 1 keel, 4 neuzen, 16 handen, 39 brandwonden, 5 diversen, totaal 102 procedures, met een door Rotaplast berekende totale waarde van $ 447.425.
Tijdens een Ethiopische thee-ceremonie, aangeboden door het ziekenhuis, heeft de mission director certificaten uitgereikt aan alle medewerkers van het ziekenhuis die op de een of andere wijze bij het project waren betrokken. Het bleek de taak van de medical records keeper om deze certificaten aan te maken.
’s Middags was er de post-op clinic, waar eerder geholpen patiënten terug konden komen om te laten controleren of alles goed was gegaan. Organisatorisch was dit niet optimaal geregeld, maar uiteindelijk is iedereen geholpen. Er hebben zich geen complicaties voorgedaan.
’s Avonds was er een fare well dinner in Tossa, met drank van Rotaplast en het diner aangeboden door het restaurant. Daar krgen we allemaal ook nog als herinnering een sjaal of een T-shirt.

vrijdag 3 december 2010
’s Morgens om 6 uur werden we geacht in de bus te zitten, maar het vertrek was om 6.45 uur nadat er overeenstemming was bereikt over de dozen die op het dak mee moesten. Dezelfde lange busreis naar Addis terug, ditmaal met lunch, alhoewel iedereen schoon genoeg had van de bekende  sandwich met ei, cheeseburger of andere burger. Tijdens de bustocht werden de ditnmaal reeds in San Francisco aangemaakte certificaten door de mission director met een persoonlijk dankwoord aan de vrijwilligers uitgereikt.  Tegen drie uur waren we op het vliegveld, waar het uitladen begon.

Daar was ook gelegenheid om alsnog een groepsfoto te maken, die natuurlijk niet mag ontbreken (met dank aan Bert).

De Amerikaanse ploeg vloog die avond via Frankfurt terug naar San Francisco.
Enkele Amerikanen hadden echter aan deze trip een safari-vakantie verbonden, dus die gingen naar Hilton. De Nederlanders hadden voor de laatste nacht Sheraton uitgekozen. Daar hebben we een keer ons tegoed gedaan aan een goede Italiaanse maaltijd. Een vijftal ging die avond met Turkish Airlines via Istanbul terug. Het vliegtuig had zo veel vertraging, dat we de aansluiting in Istanbul op een drafje achter een Turkish Airlines medewerkster nog net haalden, maar in Düsseldorf bleek slechts één koffer te zijn meegekomen (jawel, van de webmaster!). De andere zullen vast een dag later zijn thuisbezorgd.
De overige Nederlanders hebben nog een dag in Addis doorgebracht, alvorens ook de terugreis te aanvaarden met KLM. Zij zijn zondag 5 december in de loop van de dag thuisgekomen.